Innheimta opinberra gjalda
Í skattalögum er jafnan gengið út frá því að sýslumenn geti sem tollstjórar farið með innheimtu skatta til ríkissjóðs. Þegar sýslumenn og Tollstjóri sinna þessum störfum nefnast þeir innheimtumenn ríkissjóðs.
Að liðnum gjalddaga er innheimtumönnum ríkissjóðs fyrst heimilt að krefjast greiðslu skatta og er skuldurum þá fyrst skylt að greiða. Greiði skuldari ekki á gjalddaga er um vanefnd af hans hálfu að ræða. Þegar svo háttar skal beita ákveðnum vanefndaúrræðum eins og dráttarvöxtum. Í lögum er einnig oft gert ráð fyrir eindaga, auk gjalddaga. Að jafnaði merkir eindagi þann dag eftir gjalddaga þegar skuldari má greiða í síðasta lagi án þess að til vanefndaáhrifa komi.
Eftir eindaga gjalda senda innheimtumenn gjaldendum tilkynningar um vanskil gjaldanna. Jafnframt því eru greiðsluáskoranir birtar í fjölmiðlum með reglubundnum hætti í samræmi við innheimtudagatal ársins. Að liðnum 15 dögum frá birtingu greiðsluáskorunar geta innheimtumenn krafist fjárnáms fyrir hinum vangoldnu gjöldum.
Endurgreiða skal þá skatta og gjöld sem ofgreidd hafa verið. Við endurgreiðslu oftekinna skatta og gjalda skal greiða gjaldanda vexti, sem eru jafn háir hæstu vöxtum óbundinna sparireikninga á hverjum tíma, af því fé sem oftekið var frá þeim tíma er greiðslan átti sér stað og þar til endurgreiðsla fer fram. Vextir eru þó ekki greiddir ef endurgreiðsla fer fram innan 30 daga frá því að fé var oftekið. Nánari fyrirmæli um endurgreiðslu oftekinna skatta og gjalda er að finna í samnefndum lögum nr. 29/1995, auk þess sem um vaxtagreiðslur er fjallað í ýmsum sérlögum, s.s. lög nr. 75/1981, um tekjuskatt og eignarskatt, með síðari breytingum.
Á vefsíðu innanríkisráðuneytisins er að finna töflu yfir alla sýslumenn landsins.
