Greiðsluafkoma ríkissjóðs janúar - júní. Greinargerð: 12. ágúst 2004

12.8.2004

Greiðsluafkoma ríkissjóðs janúar - júní 2004

Afkoma ríkissjóðs janúar– júní 2004

Mánaðaruppgjör ríkissjóðs eru nú með breyttu sniði og hefur framsetning afkomuyfirlits verið færð nær almennum sjóðstreymisyfirlitum. Við samanburð á rekstrarafkomu fyrri ára verður að hafa í huga að færsla gjalda er nú nær rekstrargrunni en áður. Þetta hefur þau áhrif að gjöldin verða um 5 milljörðum króna hærri en ella sem veldur því að tölur eru ekki samanburðarhæfar milli ára. Tekjur ríkissjóðs eru hins vegar gerðar upp á sambærilegan máta og áður.

Samkvæmt júníuppgjöri er handbært fé frá rekstri neikvætt um 1,5 milljarða króna sem er 7,6 milljörðum hagstæðari útkoma en á sama tíma í fyrra. Áætlanir gerðu ráð fyrir um 4 milljarða neikvæðri stöðu og kemur frávikið fram í 2,5 milljarða hagstæðari tekjujöfnuði en áætlað var. Hreyfingar á viðskiptareikningum reyndust i samræmi við áætlanir.

Heildartekjur ríkissjóðs námu 133,5 milljörðum króna sem er rúmlega 5,5 milljörðum króna meiri innheimta en gert var ráð fyrir í áætlunum. Þar af námu skatttekjur tæpum 124,7 milljörðum og aðrar rekstrartekjur og fjárframlög um 8,8 milljörðum króna. Engin eignasala átti sér stað á fyrstu 6 mánuðum þessa árs en á sama tíma í fyrra nam hún 12,2 milljörðum króna. Skatttekjur ríkissjóðs hækkuðu um 14,8% á þessu ári miðað við sama tímabil í fyrra sem jafngildir um 11,9% hækkun að raungildi. Skattar á tekjur og hagnað námu tæplega 42,2 milljörðum króna og hækkuðu um 6,5 milljarða frá fyrra ári. Þar af hækkuðu tekjuskattar einstaklinga um 3,2 milljarða króna og innheimta skatta á tekjur og hagnað lögaðila var 2,7 milljörðum króna meiri. Innheimta tryggingagjalda nam um 13,5 milljörðum króna sem er 13,1% hærra frá sama tíma í fyrra. Til samanburðar má geta þess að launavísitala Hagstofunnar hækkaði um 4% á fyrri helmingi ársins og almennt verðlag hækkaði um 2,6%. Innheimta eignaskatta var einnig meiri en áætlanir gerðu ráð fyrir og um 18,1% hærri miðað við sama tímabil á árinu 2003. Innheimta stimpilgjalda spilar þar stórt hlutverk en þau voru 0,6 milljarði hærri en á síðasta ári og um 30% hærri en gert var ráð fyrir. Enda hefur lítið lát verið á fasteignakaupum landsmanna undanfarið og skuldsetning heimila og lántökur hafa verið í örum vexti. Hvað veltuskatta ríkissjóðs varðar þá endurspeglar innheimta þeirra ört vaxandi eftirspurn og neyslu heimila. Raunbreyting veltuskatta ríkissjóðs var 10,7% hærri frá sama tíma í fyrra, innheimta vörugjalda af ökutækjum hækkaði um tæp 36% og þungaskattur um 11,6% að raungildi frá fyrra ári.

Greidd gjöld á fyrri helmingi ársins nema 136,9 milljörðum króna og hækka um 9,3 milljarða milli ára, en að teknu tilliti til breyttrar færslu gjalda nemur hækkunin um 4 milljörðum. Hækkun milli ára er mest hjá almannatryggingum, eða 5,4 milljarðar. Þar undir falla lífeyris-, örorku- og atvinnuleysisbætur, auk fæðingarorlofsgreiðslna. Þar næst hækka greiðslur um 1,8 milljarða vegna heilbrigðismála og 1,4 milljarða hjá fræðslumálum, en á móti vegur 1,6 milljarða lækkun vaxtagjalda. Önnur frávik eru minni.

Greiðslurnar eru um 3 milljörðum umfram greiðsluáætlun fjárlaga í heild, eða um 2%. Þar munar mestu um greiðslur til heilbrigðisráðuneytis eða um 3 milljarða króna og 1,4 milljarða hjá félagsmálaráðuneyti. Á móti vega 1,4 milljarða lægri vaxtagreiðslur.

Lántökur námu 35 milljörðum króna en afborganir voru 29 milljarðar. Þá voru greiddir 3,8 milljarðar króna til Lífeyrissjóðs starfsmanna ríkisins í því skyni að lækka framtíðarskuldbindingar ríkissjóðs. Greiðsluafgangur jókst um 2,8 milljarða á fyrri helmingi ársins.

Sjóðstreymi ríkissjóðs janúar-júní

(Í milljónum króna)

	2000	2001	2002	2003	2004
Innheimtar tekjur.............................................	100.720	107.927	113.205	130.556	133.537
Greidd gjöld....................................................	90.079	109.578	120.944	127.670	136.937
Tekjujöfnuður ................................................	10.641	-1.651	-7.739	2.886	-3.401
Söluhagn. af hlutabr. og eignahl………...........	0	3	39	-12.059	0
Breyting rekstrartengdra eigna og skulda .......	2.197	-1.929	277	114	1.945
Handbært fé frá rekstri................................	12.838	-3.577	-7.423	-9.058	-1.456

Fjármunahreyfingar.......................................	825	-89	3.079	17.482	1.902

Hreinn lánsfjárjöfnuður...............................	13.663	-3.669	-4.344	8.424	446

Greiðslur til LSR og LH...............................	-3.000	-7.500	-4.500	-3.750	-3.750

Afborganir lána............................................	-20.555	-21.982	-19.484	-17.952	-28.604
Innanlands..................................................	-11.746	-7.230	-9.344	-5.545	-3.600
Erlendis.......................................................	-8.808	-14.753	-10.141	-12.408	-25.004

Lánsfjárjöfnuður. brúttó.............................	-9.891	-33.151	-28.328	-13.279	-31.908

Lántökur.......................................................	9.473	31.359	24.892	14.038	34.778
Innanlands..................................................	2.101	10.538	6.937	12.661	11.228
Erlendis......................................................	7.371	20.821	17.955	1.377	23.551

Greiðsluafkoma ríkissjóðs..........................	-418	-1.793	-3.435	760	2.870

Tekjur ríkissjóðs janúar-júní

(Í milljónum króna)

				Breyting frá fyrra ári. %
			2002			2003		2004		2001		2002			2003		2004
Skatttekjur í heild...............................		104.303			108.589		124.694		6,4		4,5			4,1		14,8
Skattar á tekjur og hagnað.............		35.988			35.682		42.182		19,5		4,2			-0,9		18,2
Tekjuskattur einstaklinga...............		26.758			27.754		30.961		13,7		13,2			3,7		11,6
Tekjuskattur lögaðila.....................		3.519			2.157		4.876		39,8		-41,2			-38,7		126,0
Skattur á fjármagnstekjur o.fl..........		5.711			5.771		6.345		28,5		16,4			1,1		9,9
Tryggingagjöld................................		11.059			11.889		13.450		8,8		10,3			7,5		13,1
Eignarskattar...................................		5.099			4.050		4.781		17,0		-2,3			-20,6		18,1
Skattar á vöru og þjónustu.............		51.840			56.669		64.057		-2,4		4,1			9,3		13,0
Virðisaukaskattur..........................		35.072			38.017		43.200		-0,8		7,7			8,4		13,6
Aðrir óbeinir skattar.........................		16.768			18.652		20.857		-5,2		-2,6			11,2		11,8
Þar af:
Vörugjöld af ökutækjum..............		1.424			2.082		2.904		-37,5		-17,1			46,2		39,5
Vörugjöld af bensíni.....................		3.494			3.475		3.934		-4,6		-2,2			-0,5		13,2
Þungaskattur.............................		1.953			1.986		2.273		11,8		-6,1			1,7		14,5
Áfengisgjald og tóbaksgjald........		3.945			4.709		4.823		-6,7		2,0			19,4		2,4
	Annað............................................		5.950			6.399		6.924		5,5			-0,5		7,5		8,2
	Aðrir skattar......................................		317			299		224		34,8			8,9		-5,7		-25,1
	Aðrar tekjur.........................................		8.941			21.967		8.844		16,9			10,7		145,7		-59,7
	Tekjur alls...........................................		113.244			130.556		133.537		7,2		4,9			15,3		2,3

Gjöld ríkissjóðs janúar-júní

(Í milljónum króna)

				Breyting frá fyrra ári. %
	2002	2003	2004		2001	2002	2003	2004
Almenn mál........................................	12.973	13.301	13.579		1,7	16,4	2,5	2,1
Almenn opinber mál.........................	7.393	7.343	7.302		-1,1	22,2	-0,7	-0,6
Löggæsla og öryggismál..................	5.579	5.958	6.277		5,2	9,3	6,8	5,4
Félagsmál..........................................	71.858	79.407	89.615		20,5	12,1	10,5	12,9
Þar af: Fræðslu- og menningarmál.....	16.609	17.785	20.097		15,8	11,8	7,1	13,0
Heilbrigðismál..........................	30.141	33.830	35.665		19,4	13,8	12,2	5,4
Almannatryggingamál..............	20.799	23.200	28.611		27,4	8,6	11,5	23,3
Atvinnumál........................................	17.243	18.092	18.660		23,5	3,6	4,9	3,1
Þar af: Landbúnaðarmál.....................	5.564	5.646	5.620		27,5	-3,0	1,5	-0,5
Samgöngumál..........................	7.153	7.680	8.207		25,1	9,5	7,4	6,9
Vaxtagreiðslur...................................	13.288	10.365	8.741		37,7	7,7	-22,0	-15,7
Aðrar greiðslur..................................	5.581	6.504	6.343		53,0	4,6	16,5	-2,5
Greiðslur alls.....................................	120.944	127.670	136.937		21,6	10,4	5,6	7,3